آیین «شاه حسن، شاه حسین» یکی از مراسمهای کهن و ماندگار عزاداری در شهرستان میبد است که هرساله در ایام محرم، بهویژه در تاسوعا و عاشورای حسینی، با حضور گسترده عزاداران برگزار میشود.
این مراسم که از دیرباز در محلههای بشنیغان و میبدبالا رواج داشته، نمادی از ارادت و سوگواری مردم این مناطق در عزای حضرت اباعبدالله الحسین(ع) و یاران باوفایش است.
عزاداران که متشکل از اعضای هیئتهای مذهبی بشنیغان و میبدبالا هستند، با قرائت نوحه مخصوص هر شب محرم به صورت دستهجمعی از محله میبدبالا حرکت کرده و به سمت امامزاده سید صدرالدین قنبر رهسپار میشوند.
در این حرکت معنوی، جمعی از سادات در پیشاپیش دسته عزاداری قرار دارند. پس از رسیدن عزاداران به صحن امامزاده و اجرای نوحهخوانی و سینهزنی، شرکتکنندگان زنجیرهای انسانی تشکیل داده و چندین بار با صدایی واحد عبارت «شاه حسن» و سپس «شاه حسین» را تکرار میکنند. پس از آن، این بیت مشهور را زمزمه میکنند:
«یارون عزای کیست که بر دشت کربلاست
ماتمنشین ملائکه و صاحب عزا خداست»
در ادامه این آیین، مراسم سنتی و باشکوه نخلگردانی برگزار میشود که از مهمترین جلوههای عزاداری مردم میبد به شمار میآید.
آیین «شاه حسن، شاه حسین» افزون بر جنبههای مذهبی، بخشی از هویت فرهنگی و میراث معنوی مردم میبد محسوب میشود و نسل به نسل حفظ و منتقل شده است.
اشعار ده گانه این 10شب به این شرح است:
شب اول
محرم است امشب شب غم است امشب
خیرالنسا سیه پوش درماتم است امشب
شب دوم
هر که امشب بهر فرزند علی زاری کند
سیل اشکی از قنات چشم خود جاری کند
در قیامت وقت حشرونشرومیزان وصراط
هر کجا باشد حسین او را هواداری کند
شب سوم
زین مصیبت در جهان امروز تا روز جزا
می کند اهل زمین واسمان واحسرتا
نه فلک گردیده خاکستر نشین ازماتمش
کعبه زین ماتم سیه پوش است تا روز جزا
شب چهارم
زینب به فغان وناله می گفت
کو سرور لا فتی حسینم؟
برد شت بلا به دست کفار
گردید شهید نور عینم
شب پنجم
هر محرم در نجف این ناله ها سر میبرد
حضرت زهرا شکایت نزد حیدر می برد
کشته فرزند مرا،شمر لعین در کربلا
آه و واویلا سکینه دست بر سر می زند
شب ششم
ما ز ازل گفته ایم، بعد رسول خدا، حیدر صفدر علی ،خواجه قنبرعلی ،ساقی کوثر علی ،از همه بهتر علی،شیر خدا خدا پیر ما کز غم جان حسین ،سوخت دل و جان ما
شب هفتم
دیده گریون سینه بریون از غم جان حسین
ز آسمان گویند ملائک جان به قربان حسین
دیده گریون سینه بریون از غم لب تشنه گون
ترسم از آه یتیمون چرخ گردد سرنگون
شب هشتم
فرزند رسولی که شفیع عرصات است
با اهل حرم تشنه لب آب فرات است
جبرئیل و ملائک همه غمگین و سیه پوش
هم خضر دراین واقعه بیزار حیات است
شب نهم
آه و ویلا که امشب الوداع خواهد شود
از تن فرزند حیدر سر جدا خواهد شود
آه واویلا که فردا بر لب آب فرات
از تن فرزند حیدر سر جدا خواهد شود
شب دهم
شد زلزله در عرش ندانم که شین است
یا شورش محشر شده یا قتل حسین است
برخاست فغان از همه آفاق چه شین است
ای خاک به سر کن که شب قتل حسین است
مکان برگزاری:
امامزاده سید صدرالدین قنبر (ع)، میبد، خیابان امام خمینی