دبستان خسروی یکی از مدارس تاریخی شهر یزد است، این مدرسه از بناهای آموزشی دوره قاجار به شمار میرود و بر اساس نوشتهای که روی سنگ مرمر نصبشده در دفتر مدرسه دیده میشود، بانی آن «خسرو شاه جهان» بوده است. طبق همین سنگنوشته، این دبستان در فروردین سال ۱۲۸۵ هجری شمسی افتتاح شده است.
ساختمان دبستان با نمای آجری ساخته شده و سقفهای آن به صورت پوشش ضربی ساده اجرا شده است. در مرکز بنا حیاطی قرار دارد و در سه ضلع شمالی، جنوبی و شرقی آن فضاهای آموزشی و بخش اداری مدرسه شکل گرفتهاند. بخش اصلی ساختمان در ضلع شمالی حیاط واقع شده و در امتداد آن ایوانی سرپوشیده دیده میشود که روی ستونهایی با مقطع مربع قرار گرفته و قوسهای هلالی کمخیز در سراسر آن به چشم میخورد. سنگ تاریخ بنا در یکی از اتاقهای همین بخش شمالی نصب شده است. همچنین در ایوان مدرسه کتیبهای سنگی قرار دارد که این بیت معروف بر روی آن حک شده است:
توانا بود هر که دانا بود
ز دانش دل پیر برنا بود
در ضلع جنوبی و همچنین بخش شرقی ساختمان، فضایی شبیه تالار ساخته شده که ورودی آن به سمت حیاط باز میشود و با دو ستون به سه دهانه تقسیم شده است. زیر قسمت زیادی از ساختمان نیز زیرزمینی قرار دارد که در گذشته برای استفادههای مختلف به کار میرفته است.
آدرس:
یزد، بلوار بسیج، محدوده دبستان تاریخی خسروی