روانشاد محمد رضا مشکیان در سال ۱۳۰۱ خورشیدی در محله گازرگاه شهر یزد چشم به جهان گشود. او در دوران کودکی قرآن و دیوان حافظ را در مکتب آموخت و تحصیلات خود را تا مقطع اول متوسطه در یزد ادامه داد. سپس به دبیرستان ماندگار ایرانشهر رفت و برای ادامه تحصیل به دبیرستان سن لویی تهران و دبیرستان مروی منتقل شد. در سال ۱۳۱۹ خورشیدی، او موفق به دریافت دیپلم شد و سپس به دانشگاه تهران رفت. در ابتدا رشته حقوق را انتخاب کرد، اما به زودی رشته فلسفه را برگزید و از این دانشگاه فارغالتحصیل شد. از همدورهایهای او میتوان به روانشاد دکتر عبدالحسین زرین کوب اشاره کرد و اساتید برجستهای چون ملک الشعرای بهار، عباس اقبال و محمد معین را نیز به یاد آورد.
پس از فراغت از تحصیل، مشکیان به استخدام شرکت نفت درآمد و با تشکیل اتحادیه، دست به مبارزه سیاسی علیه استعمار انگلستان زد. او یکی از پیشروان نهضت ملی شدن صنعت نفت ایران بود و در تیرماه ۱۳۲۵ خورشیدی، پس از اعتصاب بزرگ کارکنان شرکت نفت، دستگیر و به خوزستان تبعید شد. این اقدام او نشاندهنده تعهد عمیق او به حقوق کارگران و ملت ایران بود.
پس از آزادی از تبعید، مشکیان به استخدام اداره فرهنگ (آموزش و پرورش) درآمد و در سمتهای مختلفی از جمله بازرس تعلیمات و آموزش، معاون اداره فرهنگ یزد و رئیس دبیرستان ماندگار ایرانشهر خدمت کرد. همچنین، او رئیس خیریه بنیاد یزد (کودکان بدسرپرست) و مدیر دبیرستان آینده بود.
در سال ۱۳۵۸ خورشیدی، مشکیان به افتخار بازنشستگی نائل آمد. بعد از بازنشستگی، او نقش فعالی در تاسیس و اداره مرکز یزد شناسی ایفا کرد و در انجمنهای مختلف فرهنگی و ادبی نیز عضویت داشت. فعالیتهای او در زمینه فرهنگ و ادب یزد نشاندهنده عشق او به زادگاهش و تلاش برای حفظ میراث فرهنگی آن بود.
روانشاد محمد رضا مشکیان در ششم مرداد ۱۳۹۱ خورشیدی دار فانی را وداع گفت. یاد و خاطره او در دل مردم یزد و تاریخ معاصر ایران همیشه زنده خواهد ماند. روحش شاد.
منبع: مرتضی وزیری
از افراد پیشرو یزد اگر داستانی دارید برای زدفان ارسال کنید.